Creating solutions in collaboration Jaarverslag 2013

Succesvolle implementatie binnen TKI Watertechnologie 

Nieuwe DNA-methode voor het opsporen van blauwalgen

23 juli 2013Onderzoek

Elke zomer zijn er in Nederland en elders in Europa zwemwaterlocaties in buitenwater waar zwemmen verboden of ontraden wordt vanwege een overmatige groei van cyanobacteriën oftewel blauwalgen. Samen met Intertek werkt KWR in het kader van TKI Watertechnologie aan het breed toepasbaar maken van DNA-technieken voor het detecteren van 4 dominante cyanobacteriegeslachten. Aansluitend ontwikkelt KWR een nieuwe methode voor het vijfde (en ontbrekende) blauwalgengeslacht.

“Ook de ‘laatste’ blauwalg kan nu opgespoord worden met DNA-technieken”

In Nederland worden zwemwaterlocaties beoordeeld op basis van het Blauwalgenprotocol (2012). Edwin Kardinaal, onderzoeker en teamleider bij KWR, vertelt: “Bij verdachte omstandigheden worden monsters genomen die microscopisch worden onderzocht. Dat is een arbeidsintensieve en specialistische methodiek. Daarom ontwikkelen wij sinds enkele jaren kwantitatieve PCR-methoden (qPCR) voor de 4 meest voorkomende geslachten die gifstoffen kunnen produceren. De qPCRmethoden moeten het makkelijker maken om soorten snel te herkennen en te kwantificeren.” Om de qPCR-methoden breed toepasbaar te maken, starten KWR en Intertek – het bedrijf dat in opdracht van Rijkswaterstaat de zwemwatermonitoring uitvoert –  in 2013 het TKI-project Genomics.

Implementatie bestaande technieken

Fons van der Linden is Business Development Consultant bij Intertek en in die hoedanigheid betrokken bij het project. “In 2013 hebben we de qPCR-methodiek met succes geïmplementeerd in onze bedrijfsvoering. Samen met KWR hebben we apparatuur geselecteerd en protocollen opgesteld. Vervolgens zijn er ruim 300 monsters microscopisch én met qPCR-methoden onderzocht. De microscopische tellingen en qPCR-resultaten bleken in 95% van de gevallen tot een gelijke risicobeoordeling te leiden.” Wat dit betekent voor het bedrijf? “Dat we doorgaan met het toepassen van DNA-technieken bij het monitoren van blauwalgen in zwemwater. De methode is betrouwbaar en snel, en op termijn ook kostenbesparend.”

Ontwikkeling nieuwe methode

In het Blauwalgenprotocol wordt nog een blauwalgengeslacht genoemd waar de Nederlandse waterbeheerder alert op moet zijn: Woronichinia, een geslacht dat vooral in stadswateren voorkomt en een gezondheidsrisico kan vormen voor onder meer honden. De onderzoekers ontwikkelen binnen hetzelfde project een nieuwe qPCR-methode om ook cellen van dit geslacht op te kunnen sporen. “Dat was niet eenvoudig”, zegt onderzoeker Bart Wullings. “Deze blauwalg laat zich moeilijk kweken in het laboratorium en er was bijna niets bekend over het DNA.” Wullings en collega’s verzamelen watermonsters uit enkele stadwateren, selecteren circa 90 Woronichinia-kolonies en analyseren het DNA van een specifiek gen. Daarna zijn ze in staat om ook voor Woronichinia een betrouwbare qPCR-methode te ontwikkelen. “Dat betekent dat alle blauwalgensoorten zoals die in het Blauwalgenprotocol genoemd staan, nu kunnen worden opgespoord worden met DNA-technieken”, zegt Kardinaal. “Dat is een resultaat waar we trots op zijn.”

TopsectorWaterLogo

© 2017 KWR Watercycle Research Institute

Tags
Bekijk alle tags
Contact
Zie ook
Onderzoekers van Evides en KWR bekijken het struviet uit de pilot-installatie op Amsterdam Airport Schiphol. Ammoniumstruviet bevat fosfaat, stikstof en magnesium, wat het geschikt maakt als meststof. 18 februari 2013 TKI Watertechnologie ‘motor achter circulaire economie’ Het bronopsporingsonderzoek wordt uitgebreid met honden en paarden. 20 augustus 2013 DNA-detectie steeds breder ingezet
Iets heel anders
Kalkkorrels 25 september 2013 Puur Hollandse kalkkorrels zijn duurzaam 26 april 2013 Raad van Commissarissen

open