Creating solutions in collaboration Jaarverslag 2013

Start pilot Ovezande 

Freshmaker van de tekentafel in de praktijk

15 juni 2013Onderzoek

Bij fruitteeltbedrijf Maatschap Rijk-Boonman in het Zeeuwse Ovezande wordt de Freshmaker in gebruik genomen: een installatie die zout grondwater vervangt door zoet water, zodat tuinders zelfs in lange perioden van droogte voldoende zoet water hebben. De installatie is onderdeel van een pilot van KWR, Meeuwse Handelsonderneming en ZLTO en wordt deels gefinancierd vanuit het onderzoeksprogramma Kennis voor Klimaat. Najaar 2013 zijn de eerste resultaten bekend. Tuinder Jan Rijk: “De Freshmaker heeft mijn perenoogst gered.”

In de Zuidwestelijke Delta is de beschikbaarheid van zoet water, nu en in de toekomst, geen vanzelfsprekendheid. Tegelijkertijd is water hard nodig voor de ontwikkeling en groei in de lokale fruitsector. Om genoeg zoet water te hebben en om tegen nachtvorst te kunnen beregenen, hebben veel tuinders een bassin waarin ze water opslaan. “Maar één bassin levert in een droge zomer niet voldoende water op”, vertelt Rijk. “Meer bassins aanleggen is duur en het neemt ruimte in beslag waarop ik niet meer kan telen.”

Nieuwe technologie: de Freshmaker

Een oplossing is de Freshmaker, een techniek waarmee het gebiedseigen zoetwateroverschot in winter en voorjaar in de ondergrond kan worden vastgehouden om in de zomer, als droogte en verzilting op de loer liggen, te kunnen worden benut. De Freshmaker infiltreert via een 70 meter lange horizontale put (HDDW: Horizontal Directional Drilled Well) zoet oppervlaktewater in ondiepe regenwaterlenzen die drijven op zout grondwater. Door aan de onderzijde van deze lenzen met een diepe HDDW zout water te onttrekken en dit af te voeren naar zee, ontstaat er over de lengte van de putten een dikke zoete bel. Een bel waaruit de tuinder op elk moment naar behoefte zoet water kan pompen.

“Ik hoef alleen maar wat kranen open te draaien om de hele zomer genoeg water te hebben”

Een uitstekende zomer

De proef duurt 5 jaar, maar tuinder en onderzoekers zijn na de zomer blij verrast over de eerste resultaten. In het voorjaar wordt 1.700 m3 zoetwater geïnjecteerd, en dezelfde hoeveelheid wordt in de zomer aan de bodem onttrokken zonder dat het zoute water mee naar boven komt. Rijk heeft de hele zomer voldoende water en ook alweer een nieuwe voorraad, bedoeld voor de lente en zomer van 2014. Veel inspanning kost het hem niet: “Het gebeurt allemaal onder de grond. Ik hoef alleen maar wat kranen open te draaien om het systeem in werking te zetten.”

Ondergrondse waterberging ook onderwerp in Europa

De onderzoekers werken inmiddels aan een Europees onderzoeksvoorstel – in het kader van Horizon 2020 – waarin de Freshmaker een rol speelt. Ook wordt in 2014 bekend dat KWR deelneemt aan de Action Group ‘Mitigation of Water Stress in Coastal Zones by Sustainable Water Management’, waarmee de Europese Commissie onder meer het onderzoek naar ondergrondse waterberging naar de markt wil brengen.

© 2017 KWR Watercycle Research Institute

Tags
Bekijk alle tags
Contact
Zie ook
Met de zoethouder (1) wordt brak water gewonnen, dat met behulp van membranen kan worden ontzilt (2). De zoute reststroom wordt teruggepompt in een diepere grondlaag (3) 13 mei 2013 Freshkeeper in Florida Schematisering ondergrondse waterberging, gebruikmakend van hemelwater als bron van zoet water. 21 februari 2013 Zoetwaterbellen in zout grondwater
Iets heel anders
16 april 2013 De intelligente drinkwatervoorziening van de toekomst Onderzoeker Erik Emke en Pim de Voogt aan het werk in het laboratorium 26 januari 2013 Het riool als spiegel van de samenleving

open